Sipariş Tuzağı ve İcra Şantajı
DOLANDIRICI FİRMALARA DİKKAT..
HÜSEYİN YETİŞ
yetis.huseyin@gmail.com - 0 (545) 3649543
Sosyal mecra platformları; TikTok, Instagram ve Facebook, son zamanlarda adeta yeni nesil bir dolandırıcılık panayırına dönüştü. "Cazip indirim", "şok fiyat" ve "sınırlı stok" makyajıyla sunulan reklamlar, vatandaşın iyi niyetini ve ekonomik arayışlarını sömürmek için pusuda bekliyor. Ancak asıl skandal, sipariş verilen ayıplı malın kapıya gelmesiyle bitmiyor; tam aksine, siparişten vazgeçildiğinde başlayan psikolojik harp ve hukuki şantajla tırmanıyor.
Senaryo Aynı, Oyuncular Değişiyor
Süreç genellikle çok basit ama profesyonelce kurgulanmış bir kapışmayla başlıyor: Sosyal medyada gördüğünüz bir ürünü tıklıyorsunuz. Form doldurup sipariş veriyorsunuz. Ancak adrese teslim edilen kargo açıldığında karşılaşılan manzara tam bir hayal kırıklığı: Ya sipariş edilen ürünle alakası olmayan "çöp" niteliğinde ayıplı bir mal ya da taahhüt edilen kalitenin fersah fersah altında bir aldatmaca.
Vatandaş en doğal hakkını kullanarak ürünü teslim almıyor, kapıdan iade ediyor veya yasal cayma hakkını kullanıp siparişten vazgeçiyor. İşte zurnanın zırt dediği yer tam da burası.
"Hukuk" Yalanıyla Kurulan İcra Şantajı
Siparişten vazgeçen vatandaşın telefonuna kısa bir süre sonra mesajlar düşmeye başlıyor. Kendilerini güya bir hukuk bürosu, uzlaştırmacı veya icra dairesi yetkilisi olarak tanıtan bu şebeke elemanları, tehdit dilini devreye sokuyor:
"Sipariş ettiğiniz ürünü teslim almayarak firmayı zarara uğrattınız. Hakkınızda kargo tazminatı ve cayma bedeli adı altında 3.000 TL ile 10.000 TL arasında icra takibi başlatılmıştır. Gün içinde ödeme yapmazsanız icra memurları kapınıza gelecektir."
Panikleyen, adının adliyeyle veya icrayla anılmasından korkan binlerce vatandaş, kurulan bu psikolojik baskı ağında tuzağa düşüyor. "Başım belaya girmesin" diyerek istenen meblağları belirtilen IBAN adreslerine yatırıyor.
Gerçekte Durum Ne? Hukuk Ne Diyor?
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun son derece açıktır: Mesafeli satışlarda tüketici, hiçbir hukuki ve cezai sorumluluk üstlenmeksizin ve hiçbir gerekçe göstermeksizin 14 gün içinde sözleşmeden cayma hakkına sahiptir.
Satıcı, kargo bedelini veya siparişten vazgeçme "cezasını" tüketiciye yükleyemez. Kaldi ki, gelen malın ayıplı olması durumunda tüketicinin haklılığı tartışmasızdır. Vatandaşı korkutmak için gönderilen o mesajlar, hazırlanan sahte icra kâğıtları tamamen yasa dışıdır ve Türk Ceza Kanunu kapsamında "Nitelikli Dolandırıcılık" ile "Şantaj" suçunu oluşturur.
Ne Yapmalı?
Korkmayın ve Ödeme Yapmayın: Hiçbir avukat ya da hukuk bürosu telefonunuza SMS atarak "Hemen ödemezseniz icra gelecek" demez. Resmi icra takibi sadece UYAP veya PTT kanalıyla tebliğ edilen ödeme emriyle başlar.
e-Devlet'i Kontrol Edin: Hakkınızda gerçekten bir icra takibi olup olmadığını yalnızca e-Devlet (UYAP Vatandaş Portalı) üzerinden kontrol edin.
Şikâyet Ederken Çekinmeyin: Bu tür mesaj ve aramalarla karşılaştığınızda derhal Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunun ve Ticaret Bakanlığı Tüketici Şikâyet Sistemine durumu bildirin.
Sosyal medyadaki bu nitelikli haydutluğa karşı toplumsal farkındalığı artırmak zorundayız. Vatandaşın yalnız olmadığını, hakkını ararken şantajcılara pabuç bırakmaması gerektiğini her platformda haykırmaya devam edeceğiz.
